نبات ( را ) « 1 » بكوبند و با برگ آن ضماد كنند نفع دهد كثرت احتلام را و اگر بر آلات تناسل بمالند ارخا كند با آنكه قوى و عظيم باشد در اصل و اگر خصيهء غلامان را به آن بمالند كوچك گردد و اگر پستان زنان را به آن بمالند شير حبس كند و امّا پستان دختران را كوچك گرداند ضماد كردن . بغدادى گويد : اگر به اين دوا اسفل بطن را ضماد كنند قطع اسهال كند و نزف دم باز دارد و اگر بر پيشانى ضماد كنند قطع رعاف كند و اگر بر موضعى كه ( موى ) « 2 » سترده باشند بمالند منع موى رستن از آن موضع كند . ( صاحب تقويم گويد كه ) « 3 » اگر بر اورام حارّه طلا كنند بسيار فايده دهد و ساكن كند و ذبحه و خنّاق را نافع است و تجربه كرده شده و نافع بوده و جهت رطوبات گوش نافع است و حبس طمث نيز كند و از براى اوجاع ارحام مفيد است . شيخ در مفردات گويد كه شوكران سمّ قتّال است ( و در باب سموم مىگويد كه از شرب شوكران برد اطراف و تمدّد شديد به حيثيّتى كه خنّاق آورد و راه گلو بسته شود چنانچه مردى را خفه مىكنند و غشاوهء بصر عارض شود و نتواند ديد چيزى را و تخيّل باطل شود و اطراف سرد شود بعد از آن تشنّج افتد و خنّاق آورد ، بكشد . علاج آن ، آن است كه اوّل حقنه و قى و اسهال به عمل آورد به دستور مقرّر و ابتدا به حقنه كند و بعد از آن شراب صرف اندك اندك ، ساعت به ساعت بياشامد كه آن عظيم النّفع است بعد از آن افسنتين با شير گاو بخورد و فلفل با شراب بياشامد و همچنين جندبيدستر و سداب و نعناع و حلتيت و ورق غار و حبّ الغار و ربّ انگور مفيد است ايشان را و ترياق انگور مذكور نافع است و از چيزهايى كه ايشان را فايده دهد تخم انجره و انجدان و قردمانا و ميعه كلّ واحد با شراب و همچنين طبيخ پوست توت نافع است و روغن بلسان . صاحب مختار گويد كه به طبيخ انجير و عسل و به ورق و نمك و شير تازه بسيار بياشامد و اگر افاقه كند علاج افيون بكند . بغدادى گويد : اوّل قى كند به اين وجه كه شراب بخورد و قى كند بعد از آن تحقين كند و مسهل دهند اگر قبضى باشد بعد از طلا بياشاماند و بعد از آنكه او را مهلتى بدهند شير خر

--> ( 1 ) . ل و آ ( 2 ) . ل و آ ( 3 ) . ل و آ